• Werk van Lubaina Himids.

    Eigen Foto

Toonaangevende kunst in Frans Hals Museum

HAARLEM Het Frans Hals Museum presenteert vanaf zaterdag 16 november in locatie Hal solotentoonstellingen van Lubaina Himid en Marianna Simnett, twee toonaangevende kunstenaars van verschillende generaties. Een tweeluik waarin beiden op een geheel eigen manier de bezoeker aan het denken zetten over de westerse culturele canon (Himid) en het lichamelijke in een door technologie gedomineerde wereld (Simnett). In 2017 was Lubaina Himid de eerste vrouwelijke, Zwarte winnaar van de Turner Prize, de meest prestigieuze prijs in Engeland op het gebied van hedendaagse kunst. Directeur Ann Demeester: "Beide kunstenaars realiseren werk dat visueel krachtig is en tegelijkertijd (niet altijd aangename) vragen stelt over macht, kolonialisme, lichamelijkheid en technologie." Voor Simnett en Himid zijn de tentoonstellingen bij het Frans Hals Museum de eerste solotentoonstellingen in Nederland. Beiden realiseren voor deze exposities nieuw werk.

Lubaina Himids (Zanzibar, 1954) werk draait om de representatie van wat onbelangrijk wordt geacht: genegeerd, gemarginaliseerd of liever niet gezien. Met schilderijen, collages, tekeningen en textielwerken stelt ze de onzichtbaarheid van Zwarte mensen— in het bijzonder vrouwen —binnen de westerse cultuur ter discussie. Haar werk stelt kritische vragen bij geschiedschrijving en machtsrelaties, vaak door het belichten van mensen die zich doorgaans in de marge bevinden. De tentoonstelling The Grab Test is een selectie van nieuw en bestaand werk. De werken hebben allemaal met het onderwerp 'textiel' te maken en tonen Himids liefde voor kleur, ornament en patronen. Himid is overtuigd dat stoffen en textiel boodschappen dragen die we van kind af aan in ons opnemen. Tevens vestigt Himid hiermee de aandacht op de onzichtbare makers achter de pronkstukken van onze westerse, koloniale cultuur.

Na de val van Antwerpen in 1585 ontwikkelde het 17e-eeuwse Haarlem zich, mede door de invloed van gespecialiseerde textielarbeiders uit de Zuidelijke Nederlanden, tot hét centrum voor het weven van de kostbare stof damast. Het Frans Hals Museum bezit een fraaie collectie damast die voor het eerst sinds lange tijd in locatie Hof op zaal wordt getoond in een door Himid gekozen opstelling en selectie. Deze collectie inspireerde Himid tot het maken van een werk speciaal voor het Frans Hals Museum, een monumentaal werk van beschilderde Nederlandse waxstoffen dat in de Vleeshal aan de Grote Markt komt te hangen. Waar de 17e eeuwse wit in wit gewoven damasten zijn voorzien van motieven en ontwerpen die refereren aan de rijkdom en de culturele beeldvorming uit de 17e eeuw, handelen Himids motieven over de schoonheid en de rijkdom van de dagelijkse ervaringen van de vrouwen die de deze Nederlandse waxstoffen kopen en dragen.

In 2015 won Marianna Simnett (Engeland, 1986) de belangrijke Jerwood/FVU prijs en in 2017 stond ze op de shortlist voor de Jarman Award. Haar werk was onder andere te zien bij Serpentine Galleries London, MMK Frankfurt en New Museum, New York. In haar video's vertelt Simnett uitdagende, nieuwe sprookjes voor de 21e eeuw – sprookjes die vaak wreed lijken en de heersende moraal bevragen. In de tentoonstelling My Broken Animal zijn naast de beklemmende installatie Faint With Light uit 2016 twee films prominent aanwezig, The Needle and the Larnyx (2016) en The Bird Game (2019). Die laatste film, die ook door het museum wordt aangekocht, maakt Marianna Simnett speciaal voor de presentatie in het Frans Hals Museum. Het museum co-produceert deze film met de Rothschild Foundation en Film en Video Umbrella London. Het museum investeert in de productie en koopt een editie van het werk aan. In het werk van Simnett staan het lichaam en de mogelijkheid tot transformatie daarvan centraal. Simnetts lichamen zijn mutanten en hybriden die een gevaarlijk spel spelen en daarbij dodelijke grenzen opzoeken. Ze vallen flauw, worden aan medische procedures onderworpen, ze gaan dood en komen opnieuw tot leven. Onbevreesd en ruw durft Simnett te kijken naar delen van ons die normaal gesproken verborgen blijven. My Broken Animal omvat, naast videokunst, drie nieuwe sculpturale werken, waarvan Simnett er twee speciaal voor de tentoonstelling in het Frans Hals Museum maakt. Voor het eerst zal het sculpturale werk van de kunstenaar samen met een installatie en videowerk getoond worden.

Marianna Simnett geeft op 19 november een artist talk bij De Ateliers in Amsterdam en Melanie Bühler (conservator van de tentoonstelling) zal na haar presentatie een gesprek met haar voeren.