• Kleindochter Paola Koningsveld vertelt vol warmte en liefde over haar familie.

    Sutiah van Netten
  • Jeannette Waagse-Viskil vertelt het aangrijpende verhaal van de welgestelde joodse familie de Raaij.

    Sutiah van Netten

Aangrijpende levensverhalen in Joodse huizen

HAARLEM ,,Het is belangrijk dat we de levensverhalen blijven vertellen van de vele joodse plaatsgenoten van voor, tijdens en vlak na de Tweede Wereldoorlog. Laten we hen herdenken en nooit vergeten", aldus Jeannette Waagse-Viskil. De Open Joodse Huizen - Huizen van Verzet vond zaterdag 4 mei plaats in tweeëntwintig steden op honderdachtentachtig locaties. De derde editie van de Haarlemse Open Joodse Huizen werd druk bezocht. Er was veel belangstelling voor de dertien particuliere herdenkingsbijeenkomsten, waarbij de aangrijpende levensverhalen zichtbaar veel indruk maakten op het publiek.

Sutiah van Netten

Jeannette Waagse-Viskil is vlak na de oorlog in 1946 geboren in het ouderlijke huis aan de Tempeliersstraat nummer 19. Door de Open Joodse Huizen in 2015 kwam ze erachter dat de welgestelde Joodse familie de Raaij vroeger in hetzelfde huis had gewoond. Het is het begin van een maandenlange intensieve zoektocht naar de geschiedenis van de familie. ,,Het gezin bestond uit vader Zadok, moeder Berendina, zoon Emanuel met roepnaam Bob en dochter Frida. De familie heeft in het huis aan de Tempeliersstraat gewoond totdat zij in 1942 moesten onderduiken op een zolder aan het Donkere Spaarne. In 1944 werd het gezin opgepakt en naar verschillende concentratiekampen gedeporteerd. Alleen dochter Frida heeft de oorlog overleefd", vertelt Waagse-Viskil.

In 2005 hebben Frida en Anneke, de verloofde van Bob, een interview gegeven over hun oorlogservaringen. In het Holocaust Museum in New York ontdekte Waagse-Viskil het interview. ,,Het was alsof de familie mij bij de hand nam om hun levensverhaal te achterhalen, zodat ik het nu aan anderen kan vertellen", aldus Waagse-Viskil. Op een groot projectiescherm zijn de beelden getoond van het interview. Tijdens het interview denkt dochter Frida terug aan het emotionele moment dat ze haar moeder voor het laatst zag in Auschwitz. ,,Het ging niet goed met mijn moeder. Ze was erg ziek en lag in het ziekenbarak. Het was voor ons allebei een heel moeilijk moment", herinnert Frida zich. Na de oorlog nam Anneke Frida liefdevol op in haar gezin, zodat ze niet alleen hoefde te zijn.

Op Houtplein nummer 1 vertelde kleindochter Paola Koningsveld met veel warmte en liefde over haar familie. Tijdens de herdenkingsbijeenkomst vertelde ze vooral vol trots over haar oma Hendrika Slager-Roet, die in de jaren dertig een winkel in huishoudelijk artikelen had, waar nu restaurant Napoli is gevestigd. Toen de Tweede Wereldoorlog uitbrak was het gezin Slager het eerste joodse gezin dat in Haarlem ging onderduiken.

De Tweede Wereldoorlog heeft tragische gevolgen gehad voor de familie Slager. ,,Veel van onze familieleden hebben de oorlog niet overleefd. De lijst is lang. Mijn oma Hendrika is omgekomen in Auschwitz. Ze werd 54 jaar. Tante Klara heeft Auschwitz, Bergen-Belsen, de medische experimenten van kamparts Josef Mengele en de dodenmarsen overleefd. Ze leeft nog steeds en is 95 jaar. Mijn moeder Nora heeft de oorlog ook overleefd. Ze is 80 jaar geworden", vertelde Koningsveld. Tot slot richtte de kleindochter zich tot haar geliefde oma: ,,Oma Hendrika, het is een wonder hoe uw man en dochters het gewone leven in Haarlem na de oorlog weer hebben opgepakt. We blijven in liefde voor altijd met elkaar verbonden."